Ja, je hebt (recht op) een GO! account en toegang tot GO! pro.
Contacteer de personeelsdienst van het Huis van het GO!.
Leerlingen opleiden om te bemiddelen bij conflicten? Dat doen ze bij GO! BA Stassart in Mechelen ondertussen al meer dan tien jaar. Met succes. “Oplossingen die leerlingen onderling afspreken, hebben een veel duurzamer effect”, luidt het op de school. Ontdek hoe dit project met peer mediators werkt.
GO! Busleyden Atheneum Stassart is een secundaire school in het centrum van Mechelen. Mens en welzijn staan er centraal, in richtingen met zowel arbeids- als dubbele finaliteit. Het welbevinden van leerlingen is een belangrijk uitgangspunt in de schoolvisie. Het project met leerlingen die bemiddelen sluit daar naadloos bij aan.
“Op onze school leiden we al meer dan tien jaar leerlingen op tot peer mediators”, zegt directeur Tanja Janssens. “Die leerlingen helpen conflicten oplossen tussen andere leerlingen. Ondertussen is dit zelfs een deel geworden van wie we zijn als school.” Ook leerlingenbegeleider Lies Op de Beeck ziet dagelijks het effect. “We kiezen bewust voor preventie en dialoog. We willen conflicten anders benaderen en peer mediation draagt daar zeker toe bij.”
Wij vertrekken op onze school bij conflicten vanuit herstel en betrokkenheid. Peer mediation past daar volledig in. Het is intussen een vanzelfsprekend onderdeel van onze schoolwerking.
— — Tanja Janssens
Jongeren helpen jongeren
Maar wat houdt deze aanpak precies in? Peer mediators zijn leerlingen uit de hogere jaren die bemiddelen bij jongere leerlingen. Om de twee jaar krijgen een achttal leerlingen uit het vierde en vijfde jaar een opleiding tot bemiddelaar. Zij worden daarna ingeschakeld om conflicten te begeleiden bij leerlingen uit de eerste drie leerjaren.
Belangrijk is dat het altijd gaat om conflicten tussen twee leerlingen. “Geen groepsconflicten en geen situaties tussen leerlingen en leerkrachten,” benadrukt Tanja. “De leerlingenbegeleiding maakt bij elk conflict de inschatting of peer mediators een meerwaarde kunnen zijn. Zij maken een verschil omdat ze dichter bij de leefwereld van leerlingen staan. Andere leerlingen voelen zich zo sneller begrepen en durven eerlijker spreken. Dat zorgt voor oplossingen die gedragen worden door beide partijen en daardoor ook vaak langer standhouden.”
Oplossingen die leerlingen onderling afspreken, hebben een veel duurzamer effect.
— — Lies Op de Beeck
Bemiddelaars waarin leerlingen zich herkennen
Binnen de school kunnen alle leerkrachten en begeleiders leerlingen voorstellen die in hun ogen geschikte bemiddelaars zouden zijn. “Dat zijn niet noodzakelijk de voortrekkers of meest assertieve leerlingen”, zegt Tanja. “Vaak zijn het net jongeren die zelf verrast zijn dat we hen vragen.”
Diversiteit speelt daarbij een belangrijke rol. “We kijken naar een mix van jongens en meisjes, verschillende achtergronden en persoonlijkheden”, zegt Lies. “Dat maakt het team sterker en zorgt ervoor dat meer leerlingen zich herkennen in de bemiddelaars.”
De reactie van leerlingen én hun ouders is opvallend positief. “Ouders vinden het vaak heel bijzonder om te horen dat we een bemiddelaar in hun kind zien”, vertelt Tanja. “Dat doet iets, ook met het zelfbeeld van die jongeren.” Het is zelfs al voorgevallen dat leerlingen daardoor andere studiekeuzes maken.
Vaak zijn het niet de meest opvallende leerlingen die peer mediator worden. Ze zijn vaak zelf verrast dat we hen selecteren, dat we dat talent in hen zien. En net dat versterkt hen ook als jongere.
— — Tanja Janssens
Drie dagen opleiding, veel praktijk
De opleiding tot peer mediator duurt drie schooldagen. Leerlingen krijgen inzicht in wat conflicten zijn en hoe ze ontstaan. Ze leren communiceren, actief luisteren en neutraal blijven. Maar de kern zit in het oefenen. “We werken heel veel met rollenspellen,” legt Lies uit. “Leerlingen nemen afwisselend de rol van bemiddelaar, conflictpartij en observator op.”
Die observatierol blijkt bijzonder waardevol. “Ze leren elkaar gerichte, opbouwende feedback geven,” zegt Tanja. “Je ziet hen groeien, niet alleen in bemiddeling, maar ook in zelfvertrouwen en samenwerking.”
Het bemiddelen zelf gebeurt altijd volgens een vast stappenplan. “Dat geeft houvast,” zegt Lies. “De rollenspellen zijn ideaal om dat stappenplan in de praktijk toe te passen en succesvol te kunnen bemiddelen.”
Zo gaat een bemiddeling in zijn werk
Wanneer er een conflict opduikt, bekijkt de leerlingbegeleiding eerst of peer mediation aangewezen is. In dat geval gaan twee peer mediators samen in gesprek met de betrokken leerlingen, in een aparte en discrete ruimte. “Die vertrouwelijkheid is cruciaal,” zegt Lies. Peer mediators bemiddelen bovendien altijd per twee en vormen geen vaste duo’s. Zo wordt de neutraliteit maximaal gegarandeerd.
Ze bemiddelen altijd per twee, in een aparte ruimte, en wat daar gezegd wordt, blijft daar. Net die vertrouwelijkheid maakt dat leerlingen zich veilig voelen om hun verhaal te doen.
— — Lies Op de Beeck
Dat bleek ook bij een recente bemiddeling tussen twee klasgenoten. Daar sluimerde subtiel pest- en uitsluitgedrag al langer. Tijdens het gesprek kregen beide leerlingen ruimte om hun verhaal te doen. Begeleid door de peer mediators kwamen ze samen tot duidelijke afspraken, die ook op papier werden vastgelegd. “Net omdat ze die oplossingen zelf formuleren, blijken ze veel duurzamer,” zegt Lies.
Burgerschap in de praktijk
Peer mediation past perfect binnen de eindtermen rond burgerschap. “Het gaat over dialoog, omgaan met verschillen en verantwoordelijkheid opnemen,” zegt Tanja. “Maar vooral over erkennen dat de problemen van jongeren ook echte problemen zijn. Volwassenen denken soms al snel dat een bepaald probleem niet zo ernstig is.”
Voor peer mediators zelf is de impact groot. “Je ziet talenten openbloeien,” zegt Lies. “Sommige leerlingen maken zelfs andere studiekeuzes, omdat ze ontdekken waar ze goed in zijn.”
Ook voor de school als geheel is het effect voelbaar, zegt Tanja. “Niet omdat er geen conflicten meer zijn, maar omdat we er anders mee omgaan. Door jongeren vertrouwen te geven, bereiken we samen meer. Deze manier van omgaan met conflicten loopt ondertussen meer dan tien jaar op onze school. Het is voor ons ondertussen evident geworden. Het vraagt engagement, van leerlingen én van de school, maar het brengt zoveel op. Jongeren voelen zich gehoord, conflicten escaleren minder en er ontstaat meer begrip voor elkaar.”
Fien Merckx is een van de acht nieuwe peer mediators in GO! BA Stassart Mechelen die half januari 2026 haar 'brevet peer mediation' haalde.