Ben je geen GO! professional? Surf dan naar www.g-o.be, onze algemene website.
menu

Leerlingenvervoer

Het collectief leerlingenvervoer buitengewoon onderwijs staat al geruime tijd onder spanning. Een groot deel van de kinderen die schoollopen in het buitengewoon onderwijs zijn te lang onderweg van en naar school. Die problematiek zorgt elk jaar aan het begin van het schooljaar voor persaandacht en verontwaardiging, zowel bij de publieke opinie als bij de politiek. Er is nood aan een grondige hervorming van het systeem en een structurele en toekomstbestendige oplossingen.

Pilootprojecten 2017-2022

Een nieuw concept op leerlingenvervoer werd uitgebreid getest in een pilootproject dat liep van 2017 tot juni 2022. Oorspronkelijk liep het project in Roeselare (en omgeving) en Leuven (en omgeving). In 2019 werd dit uitgebreid met een traject in Antwerpen.

Extra middelen vrijgemaakt

Op 21 december 2021 maakte de Vlaamse regering 11 miljoen euro extra vrij om op korte termijn acute problemen met de reistijden op te lossen door het inzetten van bussen, minibusjes en taxidiensten voor schooljaar 2021 – 2022. Voor het schooljaar 2022 – 2023 wordt opnieuw gestreefd naar ritten van maximum 90 minuten. Hiervoor wordt 26,6 miljoen euro vrijgemaakt om voldoende maatwerk aan te bieden.

Nieuw decreet in ontwikkeling

In schooljaar 2021 – 2022 kondigde de Vlaamse Overheid een nieuw decreet leerlingenvervoer aan. In juli 2022 werd een conceptnota goedgekeurd door de Vlaamse Overheid. Hierin wordt een nieuw concept voor de woon-schoolverplaatsingen van leerlingen in het buitengewoon onderwijs voorgesteld. In de komende jaren zal een stappenplan opgesteld worden met het oog op een volledige implementatie tegen schooljaar 2024 – 2025.

Zelfredzaamheid en zorgnood inschatten en verhogen

De conceptnota vertrekt vanuit de fundamentele doelstelling om maximaal onderwijskansen te bieden aan de individuele leerling in het buitengewoon onderwijs. Om dit te bereiken kiest de Vlaamse Overheid voor een visie die de zelfredzaamheid van de individuele leerling maximaal verhoogt en de (overblijvende) zorgnood maximaal lenigt. Om dit te doen heeft de leerling recht op kwalitatieve ondersteuning. Het hele systeem baseert zich op een indicatiestelling die de mate van zelfredzaamheid en zorgnood inschat en de zelfredzaamheid van de individuele leerling ondersteunt en verhoogt. Op basis van de verschillende stappen van indicatiestelling kan dan voor elke leerling een traject op maat voorzien worden.

Traject op drie sporen

Om dit te realiseren wordt een traject opgezet dat werkt op drie sporen die evenwaardig bijdragen tot een optimalisatie van de organisatie voor de woon-schoolverplaatsingen van leerlingen in het buitengewoon onderwijs:

  1. Recht op ondersteuning (Vlaams kader en toekenning);
  2. Uitrol van het recht op ondersteuning op het meest geschikte en nabije niveau voor de leerling;
  3. Optimalisatie van het vervoersvraagstuk (stop-principe, kwaliteitskader, collectieve verzamel- en opstapplaatsen, voor- en naschoolse opvang, ...). Dit allemaal binnen de bestaande budgetten van onderwijs en mobiliteit & openbare werken.

Standpunt van het GO!

Het GO! houdt al langer een pleidooi voor een oplossingskader met duurzame effecten maar dat eveneens oplossingen biedt voor acute mobiliteitskwesties van individuele leerlingen. We kijken er naar uit hoe de Vlaamse Overheid deze conceptnota verder zal uitvoeren. Enkele van onze standpunten:

  • We zijn er ook voorstander van dat de eindverantwoordelijkheid voor het leerlingenvervoer bij één beleidsdomein ligt; ideealiter en logischerwijs ligt dit bij de minister van onderwijs – omdat het over beleid voor een onderwijsgerelateerde doelgroep gaat.
  • We streven naar een geografisch optimaal gespreid aanbod dat leerlingen toelaat om op redelijke afstand van hun woonplaats school te lopen en dat het voor ouders mogelijk maakt om hun recht op vrije keuze te laten gelden. Het recht op vrije keuze moet absoluut gevrijwaard worden.
  • Het GO! werkt toe naar onderwijscampussen waar zowel buitengewoon als gewoon onderwijs wordt aangeboden. Campussen van het gewoon onderwijs bevinden zich vaker dicht bij woonkernen en dus ook dichter bij verschillende mogelijkheden inzake vervoer.
  • Het GO! pleit voor een rechtvaardig recht op (ondersteuning bij) leerlingenvervoer met bijbehorend mobilteitsbudget indien nodig, waarbij de zorgnoden van de leerling worden meegenomen en zijn contextkenmerken (SES, GOK, zelfredzaamheid van het gezin, …)
  • Wanneer blijkt dat er een nood is aan georganiseerd busvervoer, moet dit aangeboden worden met kwaliteitsvolle busbegeleiding en een beperkte reistijd.
  • Het recht op (ondersteuning) bij vervoer beperkt zich niet tot de leerlingen in het buitengewoon onderwijs, maar geldt ook voor leerlingen met een specifieke onderwijsbehoefte in het gewoon onderwijs.
  • Wanneer er gewerkt wordt met gezamenlijke opstapplaatsen, dienen die veilig te zijn en moet er toezicht zijn voor de leerlingen. Gezamenlijke opstapplaatsen mogen geen negatief effect hebben op de reistijd voor de leerlingen.
  • Het GO! pleit voor de herwaardering van het statuut van de buschauffeur- en begeleiding: correcte verloning en professionalisering.
  • Het GO! vraagt om in inclusieve buitenschoolse opvang te voorzien: hetzij door middelen voor de scholen te voorzien  om dit zelf in te richten of door samenwerking met de lokale overheid voor inclusieve opvang en idealiter kunnen beide systemen bestaan.

Jouw contactpersoon

Bernard Billiet

beleidsondersteuner, Beleid en belangenbehartiging

Willebroekkaai 36, 1000 Brussel